Achillespeesruptuur

Plotse scheur van de achillespees

U wenst informatie over

Een achillespeesscheur is een frequent letsel ter hoogte van de achillespees vaak bij het sporten. Kan zich voordoen bij een verder perfect gezonde persoon met een gezonde achillespees maar soms zijn er voorbeschikkende factoren aanwezig die peesverzwakking veroorzaken zoals chronisch corticoid gebruik of tijdelijk gebruik van bepaalde antibiotica (fluoroquinolones).
Komt iets meer voor bij mannen van middelbare leeftijd.

vraag

Klachten

Typisch is een plots hoor- en voelbare “knak” ter hoogte van de achillespees met zwelling nadien en duidelijk krachtsverlies en mankend stappatroon. De pijn is meestal beperkt tot matig uitgesproken.

vraag

Diagnose

  • Klinische testen:

    • Bij volledige ruptuur kan de diagnose makkelijk gesteld worden gezien men vaak een onderbreking op het verloop van de pees kan voelen.
    • De Thompson test(foto1)


      wordt uitgevoerd: men drukt de kuitspier samen bij een patient in buiklig. Indien de voet duidelijk (in voetzoolrichting) beweegt is de pees intact. Ziet men geen beweging dan mag men de pees als (volledig) gescheurd beschouwen.

  • Technische onderzoeken:
    • Echografie is in eerste instantie een nuttig onderzoek indien men twijfelt over volledige of slechts gedeeltelijke scheur, klinisch onderzoek is belangrijkst.
    • MRI kan zinvol zijn bij eerder chronische ruptuur (meerdere weken tot maanden bestaand).
vraag

Waarom wordt er behandeld

Men wenst de continuïteit, de lengte en de kracht van de achillespees zo goed mogelijk te herstellen.

vraag

De behandelingskeuze is afhankelijk van:

Een achillespeesruptuur kan niet-operatief of operatief worden behandeld en beide technieken kunnen tot een zeer goed resultaat leiden.

Voordeel van een operatieve behandeling is een iets snellere revalidatie gezien men rapper krachtoefeningen kan uitvoeren, meestal na 6-tal weken. Anderzijds heeft een operatie altijd een klein risico op wondproblemen.

Oude rupturen / bij oudere patiënten / diabetici / patienten met bloedvat of reumatische aandoeningen / chronisch cortisone gebruik.

Niet operatief

Een niet operatieve behandeling heeft zeker zijn plaats. Dit kan tot een goede genezing van de pees leiden maar vraagt iets langer gips- of walkerbootbehandeling.

Men vertrouwt op de vorming van een bloedklonter in de scheur die de heling van de pees bevorderd. De behandeling gebeurt meestal met een walkerboot voor 9-tal weken. De niet operatieve behandeling wordt individueel per patiënt besproken en bekeken maar draagt zeker de voorkeur bij oudere patiënten, diabetici en patienten met bloedvat of reumatische aandoeningen. Wanneer er chronisch corticoïden worden ingenomen probeert men eveneens chirurgische wonden te vermijden. Ook rupturen die langer dan 4 weken oud zijn worden eerder niet-operatief behandeld.

Praktisch:

  • Gips en/of Walkerboot te voorzien voor 9 weken waarbij de voet langer in spitsstand wordt gehouden.
  • Hielophogingen worden voorzien voor 9 weken (geleidelijk voet naar 90° brengen) en nadien kan gestart met normaal schoeisel. Aanvullend volgt nog kinesitherapie met gangrevalidatie volgens schema. Na 9 weken kan men geleidelijk starten met zwemmen en fietsen. Na drie tot vier maand kan gestart met licht joggen. Pas na 5 maand kan men meer belastende sporten en vooral springsporten hervatten.
bij een gezonde actieve patiënt van jonge of middelbare leeftijd, liefst geen roker, met een belastende job en/of sportieve ambitie.

Operatief

  • Operatieve behandeling wordt bij voorkeur uitgevoerd bij een gezonde actieve patiënt van jonge of middelbare leeftijd, liefst geen roker, met een belastende job en/of sportieve ambitie. Met een hechting is de kans op herruptuur iets kleiner.
  • Deze ingreep wordt bij voorkeur binnen de 2weken na het trauma uitgevoerd.
  • De klassieke techniek bestaat uit het volledig vrijleggen van de peesuiteinden en deze naar elkaar toe te brengen en te hechten met een sterke traag resobeerbare draad (figuur2)
  • De pees kan na operatieve behandeling altijd wat dikker blijven.
  • Meer recent wordt ook een minimaal invasieve techniek gebruikt waarbij de incisie kleiner is en de pees niet volledig wordt opengemaakt maar de gescheurde uiteinden worden wel naar elkaar toegetrokken. (Dresden-techniek). 1 2 3 4

Operatie: samengevat

Verblijf Verblijf

1 nacht opname of dagziekenhuis.

Anesthesie Anesthesie

Volledige verdoving.

Duur operatie Duur operatie

45 min.

Wondverzorging Wondverzorging

Na de ingreep gips, hechtingen verwijderen na 14 d.

Thuisverpleging Thuisverpleging

Evt voor prikjes in de buik.

Prikjes in de buik Prikjes in de buik

4 weken.

Wondgenezing Wondgenezing

2 weken.

Immobilisatie Immobilisatie

8 weken (2-4 weken gips en 6-4 weken walkerboot).

Wassen Wassen

Meestal niet mogelijk gezien gipsspalk vaak wordt gegeven.

Kinesitherapie Kinesitherapie

Kiné start op 6 weken tot 3-4 maand na de ingreep.

Stappen Stappen

Na 2-4 weken kan met krukken geleidelijk worden gesteund.

Krukken Krukken

Meestal 4 weken.

Fietsen Fietsen

Na 8 weken op hometrainer.

Sporten Sporten

Joggen na drie maand en contactsporten vaak pas na 4-6 maand.

Autorijden Autorijden

Zolang gips of walkerboot aanwezig, niet mogelijk.

Werkonbekwaam Werkonbekwaam

Zittend werk: 6 weken.
Belastend werk: 3 maand.

Volledig herstel Volledig herstel

6 maand.

Operatie: uitgebreide uitleg

vraag

Voor wie en wat wordt er gedaan

  • Operatie wordt bij voorkeur uitgevoerd bij een gezonde actieve patiënt van jonge of middelbare leeftijd, liefst geen roker, met een belastende job en/of sportieve ambitie. De peesuiteinden worden gehecht (voor techniek, zie operatief)
  • Deze ingreep wordt bij voorkeur binnen de 2 tot 3 weken na het trauma uitgevoerd.
  • Eén nacht opname wordt vaak voorzien.
vraag

Wat moet er gebeuren voor de ingreep

Hieronder vermelde geldt enkel indien de ingreep wordt gepland en niet onmiddellijk doorgaat via de spoedgevallen

  • Ga naar de opnamedienst om de administratieve zuil van uw opname te regelen
  • Neem afspraak met uw huisarts voor de preoperatieve onderzoeken en vragenlijsten. Vergeet de resultaten niet mee te nemen bij opname. Dit is natuurlijk niet nodig indien u via de spoedgevallen eventueel nog dezelfde dag wordt geopereerd.
  • Vergeet niet te vermelden als u allergisch bent aan medicatie, latex of ontsmettingsmiddelen
  • Bloedverdunners moeten soms gestopt worden, bepaal dit met de orthopedist of huisarts
  • U wordt opgenomen de dag van de ingreep. Vanaf 12 u ’s nachts mag u niets meer eten of drinken.
  • Voet en enkel worden best grondig gewassen voor opname met zeep en zo mogelijk eventueel met isobetadinezeep (rode flacon) tenzij er een gips rond uw onderbeen werd aangebracht natuurlijk.
  • Bij opname wordt uw voet eveneens nog eens grondig ontsmet (tenzij gips).
vraag

Hoe verloopt de ingreep

  • De ingreep wordt uitgevoerd door uw behandelende orthopedist, bijgestaan door zijn assistenten (arts-specialisten in opleiding), operatieverpleegkundigen en de anesthesist.
  • Gezien de patiënt in buiklig wordt geplaatst gaat dit door onder algemene verdoving
  • Een incisie wordt gemaakt centraal over de Achillespees. De techniek bestaat uit het vrijleggen van de peesuiteinden en deze naar elkaar toe te brengen en te hechten met een sterke, traag resobeerberende draad. De pees kan na operatieve behandeling altijd wat dikker blijven. Bij de minimaal invasieve techniek worden de peesuiteinden niet vrijgelegd maar naar elkaar toegetrokken.
  • De insnede meet meestal 5-10-tal centimeter. Bij de minimaal invasieve techniek is de incisie slechts een 3-tal cm. De ingreep zelf wordt beschreven bij “Operatie”.
  • Meestal worden de patiënten pas echt wakker en goed bewust in de ontwaakkamer.
  • De geopereerde zijde (Achillespees) bevindt zich dan in een onderbeengips. U krijgt geregeld pijnstilling toegediend zo nodig.
  • Eens goed wakker keert u terug naar uw kamer.
vraag

Beleid tijdens de hospitalisatie

  • Na de ingreep komt uw behandelend chirurg u nog zien voor ontslag.
  • De nodig attesten voor arbeidsongeschiktheid, thuisverpleging en medicatie worden meegegeven.
  • U ontvangt tevens een ontslagbrief gericht aan uw huisarts (die krijgt zij/hij eveneens via digitale mail).
  • Uw controle afspraak wordt geregeld en u krijgt hiervan een bevestigingsbrief.
  • Deze eerste controle gaat door via de gipskamer waar de open gips wordt vervangen door een synthetische gips.
vraag

Beleid na ontslag

  • U stapt met krukken en steunt niet op het geopereerde been tot zolang uw arts dit voorziet. Meestal is dit voor deze ingreep 4-6 weken.
  • Hoogstand van het been is aangewezen, zeker eerste dagen, zowel ‘s nachts continu maar ook overdag gedurende meerdere periodes van 30 minuten. Wanneer de gips gespannen aanvoelt kan dit door de zwelling zijn en is hoogstand en rust aangeraden.
  • Eerste weken dient men ook één maal per dag een injectie tegen tromboflebitis (verstopping van de aders) te krijgen.

    Deze kan u eigenhandig plaatsen onderhuids in de buik of laten zetten door een thuisverpleegster. Een attest hiervoor heeft u ontvangen bij ontslag. Deze injecties moeten worden geplaatst zolang er een gips aanwezig is en/of u onvoldoende rondstapt.

  • Voldoende bewegen met de tenen en knie.
  • Neem voldoende pijnstillers (paracetamol 1gr tot 4 maal per dag). Bij hevige pijn kan u tradonal odis 50mg tussendoor nemen. Een ontstekingsremmer kan eventueel ook maar dit wordt best met uw behandeld arts of huisarts voordien besproken
  • Gipsbehandeling 2 weken (4 weken bij zwakkere pees) waarbij de voet in spitstand wordt ingegipst. Na 2 (of 4) weken wordt walkerboot aangelegd. Deze heeft een hakophoging ingebouwd die per twee weken wat wordt afgebouw. Walker wordt ten vroegste weggelaten na 8 weken na de ingreep. De walker wordt best ook ‘s nachts gedragen tot 6 weken na de ingreep, soms wordt voor ’s nachts een lichter afneembare gips in spitsstand voorzien. Kinesitherapie wordt gestart na 6-tal weken volgens schema.
  • Kinesitherapie omvat in eerste instantie gangrevalidatie en mobiliseren van de enkel en nadien verstevigingsoefeningen. Initieel starten met zwemmen en fietsen en na drie tot vier maand kan gestart met licht joggen.
  • Totale revalidatie bedraagt vier tot zes maand. Fietsen en zwemmen kan na acht weken. Joggen na drie maand en contactsporten vaak pas na 4-6 maand.
  • U kan zeker niet met de wagen rijden zolang u gipsbehandeling heeft en krukken gebruikt.
vraag

Nazorg

  • Eerst 2 - bij slechte peeskwaliteit soms 4 - weken onderbeengips in spitsstand en nadien walkerboot met hakophoging. Deze hakophoging wordt geleidelijk afgebouwd.
  • Walkerboot kan worden weggelaten ten vroegste op 8 weken.
  • Kinesitherapie wordt gestart na 6-tal weken volgens schema, met in eerste instantie gangrevalidatie en mobiliseren van de enkel en nadien verstevigingsoefeningen.
  • Initieel starten met zwemmen en fietsen en na drie tot vier maand kan gestart met licht joggen
vraag

Controle en opvolging

  • Er werd onmiddelijk na de ingreep een (open) gipsspalk aangelegd die na enkele dagen op de gipskamer wordt vervangen door een synthetische gips. De afspraak voor deze eerste consultatie wordt voor u geregeld de dag van de ingreep. Een bevestigingsbrief wordt u meegegeven.
  • In totaal wordt 2-4 weken gegipst waarvan de eerste 2-4 weken zonder steunname.
  • Uw controle afspraken worden voorzien na ongeveer 1 week, 2 weken (verwijderen hechtingen) en 6 weken. Meestal nog controle op 3 maand en 6 maand. Bij iedere controle wordt u de datum en het uur van uw volgende controle meegedeeld.
vraag

Revalidatie

  • Na 6 weken wordt kinesitherapie opstart met in eerste instantie gangrevalidatie en mobiliseren van de enkel en nadien verstevigingsoefeningen. Tussen 2 en 3 maand is de pees voldoende geheeld maar dient tonificatie nog voorzichtig te gebeuren. Initieel starten met zwemmen en fietsen en na drie tot vier maand kan gestart met licht joggen.
  • Totale revalidatie bedraagt vier tot zes maand. Fietsen en zwemmen kan na zes weken. Joggen na drie maand en contactsporten vaak pas na 4-6 maand.
  • U kan zeker niet met de wagen rijden zolang u gipsbehandeling of walkerboot heeft en krukken gebruikt
vraag

Eventuele complicaties

  • Elke chirurgische ingreep heeft mogelijke complicaties, al is de kans erop klein.
  • Wondontsteking kan bij elke chirurgische ingreep. Deze manifesteert zich ten vroegste 3 tot 4 dagen na de ingreep maar kan ook later. Alarmsymptomen: koorts, hevige pijn op de wonde, dan moet de gips verwijderd.
  • Zwelling en nabloeding zijn mogelijk. Hoogstand noodzakelijk.
  • Indien gips te veel knelt is controle bij een uw arts of via de gipskamer steeds aangewezen.
  • Een negatieve reactie op de verdoving.
  • Een ontsteking rond de hechtingsdraad.
  • Schade aan bloedvaten of zenuwen.
  • Chronisch pijnsyndroom
vraag

Nog enkele tips

Indien u vragen hebt of ongerust bent, kan u het secretariaat orthopedie bereiken via mail of per telefoon.